Karta EKUZ: jak ją wyrobić, co obejmuje i gdzie działa

Kartę EKUZ wyrobisz bezpłatnie przez Internetowe Konto Pacjenta albo aplikację mojeIKP, a gotowa karta przyjdzie pocztą. Wystarczy, że masz ubezpieczenie zdrowotne w Narodowym Funduszu Zdrowia. EKUZ potwierdza prawo do niezbędnego leczenia w publicznej służbie zdrowia państw Unii Europejskiej, EFTA i Wielkiej Brytanii, na takich samych zasadach, jakie obowiązują mieszkańców danego kraju. Nie obejmuje jednak prywatnych klinik ani transportu do Polski, dlatego na wakacje warto mieć ją razem z polisą turystyczną.

Czym jest EKUZ i komu przysługuje?

Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego to imienny dokument, który potwierdza, że w czasie pobytu turystycznego lub służbowego w innym państwie europejskim możesz korzystać z publicznej opieki zdrowotnej. Kartę wydaje NFZ osobom zgłoszonym do ubezpieczenia zdrowotnego oraz tym, które mają prawo do świadczeń finansowanych ze środków publicznych.

Kilka zasad, o których łatwo zapomnieć:

• każdy członek rodziny potrzebuje własnej karty, także niemowlę, bo EKUZ nie jest dokumentem rodzinnym,
• karta jest ważna razem z dokumentem tożsamości, a w przypadku dziecka z dowodem lub paszportem dziecka albo rodzica,
• za wydanie karty nic nie płacisz, niezależnie od sposobu złożenia wniosku,
• prawo do korzystania z karty wygasa po 30 dniach od utraty ubezpieczenia, na przykład po zakończeniu pracy lub zawieszeniu działalności gospodarczej, nawet jeśli na karcie widnieje późniejsza data.

Jak wyrobić EKUZ przez internet?

Najwygodniej złożyć wniosek przez internet. Według serwisu pacjent.gov.pl wniosek o EKUZ na wyjazd turystyczny można złożyć online wyłącznie przez Internetowe Konto Pacjenta, aplikację mojeIKP lub ePUAP. Nie można go wysłać e-mailem.

Przez Internetowe Konto Pacjenta: zaloguj się na pacjent.gov.pl, przejdź do zakładki „Moje konto”, odszukaj informację o karcie EKUZ pod danymi o ubezpieczeniu i kliknij „Złóż wniosek”. Tam później sprawdzisz też stan wniosku, datę ważności karty i, dzięki odnośnikowi „Śledź przesyłkę”, drogę karty od chwili wysłania przez NFZ.

W aplikacji mojeIKP: wybierz kategorię „e-zdrowie”, a następnie „Ubezpieczenie zdrowotne za granicą” i „Wniosek o EKUZ”. Wypełnij wniosek, wskaż swój status ubezpieczenia, w razie potrzeby dołącz skan dokumentu, podaj adres wysyłki, potwierdź oświadczenia i podpisz wniosek profilem zaufanym. Aplikacja jeszcze w trakcie wypełniania pokazuje przewidywany termin otrzymania karty.

Uczniowie, studenci i doktoranci, którzy skończyli 18 lat, dołączają do wniosku kopię legitymacji lub zaświadczenie o kontynuowaniu nauki.

Kartę można też uzyskać tradycyjnie: złożyć podpisany wniosek w oddziale wojewódzkim lub delegaturze NFZ albo wysłać go pocztą. Przy wizycie osobistej kartę dostaje się od ręki. W pozostałych przypadkach rozpatrzenie wniosku trwa do 5 dni, ale od czerwca do września oddział może wydłużyć ten czas do kilkunastu dni, a do tego dochodzi doręczenie. Jeśli wyjeżdżasz w szczycie sezonu, złóż wniosek z kilkutygodniowym wyprzedzeniem.

Jak długo jest ważna karta EKUZ?

Okres ważności karty zależy od podstawy ubezpieczenia zdrowotnego. Najczęstsze przypadki zebraliśmy w tabeli na podstawie informacji z pacjent.gov.pl.

Datę ważności sprawdzisz na samej karcie, w Internetowym Koncie Pacjenta oraz w aplikacji mojeIKP w sekcji „Ubezpieczenie zdrowotne za granicą”. Zrób to przed każdym wyjazdem, zwłaszcza jeśli od wydania karty zmieniła się Twoja sytuacja zawodowa.

Gdzie działa EKUZ?

Karta obowiązuje we wszystkich państwach Unii Europejskiej oraz w Islandii, Liechtensteinie, Norwegii, Szwajcarii i Wielkiej Brytanii. Działa także na należących do nich wyspach i terytoriach zamorskich, w tym na często wybieranych przez turystów Wyspach Kanaryjskich, Balearach, Maderze i Azorach, a także na francuskich Gwadelupie, Martynice i Reunionie. Nie obowiązuje natomiast na Wyspach Normandzkich, na wyspie Man, w Monako, San Marino i Watykanie.

W praktyce EKUZ przyda się na wakacjach w Grecji, Hiszpanii, Chorwacji, Bułgarii, na Cyprze, Malcie, we Włoszech i w Portugalii. Nie zadziała w Turcji, Egipcie, Tunezji, Albanii, Czarnogórze ani na żadnym kierunku egzotycznym. Albania ma wprawdzie z Polską umowę o bezpłatnym leczeniu, ale MSZ ocenia poziom tamtejszej publicznej służby zdrowia jako bardzo niski i zaleca polisę pokrywającą leczenie w prywatnych klinikach.

Kraje, do których polecisz z samym dowodem osobistym, i różnice między nimi opisujemy w artykule Dowód czy paszport? Dokąd polecisz bez paszportu. Wyjazdy do Hiszpanii, w tym na Wyspy Kanaryjskie, zbieramy na podstronie wakacje w Hiszpanii.

Co pokrywa EKUZ, a czego nie?

EKUZ uprawnia do świadczeń, które okażą się niezbędne ze względów medycznych do końca zaplanowanego pobytu. Nie służy do planowego leczenia za granicą. Serwis pacjent.gov.pl podaje przykłady: karta obejmie leczenie złamanej nogi, udaru, ciężkiego zatrucia czy zawału, a dentysta pomoże przy nagłym bólu zęba, ale tylko w zakresie, jaki przysługuje miejscowym pacjentom.

Współpłacenie potrafi być odczuwalne. Serwis pacjent.gov.pl wymienia przykładowo 30% honorarium lekarza we Francji, koszt wezwania karetki w Austrii i 10 euro za każdy dzień pobytu w szpitalu w Niemczech. Tych kwot NFZ nie zwraca.

Jak korzystać z EKUZ na wakacjach?

Przed wizytą upewnij się, że placówka lub lekarz honorują kartę, czyli mają umowę z publicznym ubezpieczycielem. W kurortach turystycznych lekarz polecany przez recepcję hotelu często przyjmuje prywatnie, a wtedy EKUZ nie pomoże. W takiej sytuacji najpierw zadzwoń do centrum alarmowego swojego ubezpieczyciela turystycznego.

Zdarza się, że mimo okazania karty trzeba za leczenie zapłacić na miejscu. Zachowaj wtedy rachunki i dokumentację medyczną, a po powrocie złóż w NFZ wniosek o refundację. Fundusz zwraca koszty według stawek obowiązujących w kraju leczenia, więc zwrot nie zawsze obejmuje całą zapłaconą kwotę.

Jeśli zgubisz kartę albo zapomnisz ją wyrobić, a jesteś już za granicą, złóż w aplikacji mojeIKP wniosek o certyfikat zastępujący EKUZ. Wybierz „Ubezpieczenie zdrowotne za granicą”, a następnie „Wnioski o certyfikaty”, podaj przyczynę, kraj pobytu i okres. Certyfikat otrzymasz elektronicznie i możesz przesłać go placówce e-mailem. Może być wydany także wstecznie, na czas udzielonych świadczeń.

EKUZ czy ubezpieczenie turystyczne?

EKUZ i polisa turystyczna się uzupełniają. Karta jest bezpłatna i przydaje się w publicznych placówkach, ale nie obejmuje prywatnych klinik, w których turyści w kurortach leczą się najczęściej, ani transportu do kraju, który przy poważnym urazie bywa najdroższą częścią pomocy. Te koszty pokrywa zwykle ubezpieczenie kosztów leczenia, które organizator wycieczki zagranicznej ma obowiązek zapewnić podróżnym. Kiedy warto podnieść sumę ubezpieczenia, wyjaśniamy w poradniku Ubezpieczenie turystyczne na wakacje.

Szykuj Walizkę codziennie sprawdza oferty na stronach organizatorów wycieczek i publikuje najciekawsze w grupach na Facebooku, osobnych dla każdego z ośmiu lotnisk. Rezerwacja odbywa się bezpośrednio u organizatora, który w umowie podaje zakres dołączonej polisy. Na wyjazd do kraju Unii zabierz zarówno EKUZ, jak i numer polisy oraz telefon centrum alarmowego, a apteczkę skompletuj według wskazówek z artykułu Biegunka podróżnych: jak jej zapobiegać.

Najczęstsze pytania

Ile kosztuje karta EKUZ?

Nic. Narodowy Fundusz Zdrowia wydaje Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego bezpłatnie każdej osobie, która ma w Polsce ubezpieczenie zdrowotne, niezależnie od tego, czy wniosek złożono przez internet, osobiście, czy pocztą.

Jak długo czeka się na kartę EKUZ?

Przy wizycie w oddziale NFZ kartę dostaje się od ręki. Wniosek złożony w inny sposób jest rozpatrywany do 5 dni, a od czerwca do września nawet kilkanaście dni, do czego trzeba doliczyć czas doręczenia karty pocztą.

Czy EKUZ działa w Turcji, Egipcie lub Albanii?

Nie. EKUZ obowiązuje tylko w państwach Unii Europejskiej, w Islandii, Liechtensteinie, Norwegii, Szwajcarii i Wielkiej Brytanii. Na wyjazd do Turcji, Egiptu czy Albanii potrzebne jest ubezpieczenie turystyczne z odpowiednią sumą kosztów leczenia.

Czy dziecko potrzebuje własnej karty EKUZ?

Tak. Każdy członek rodziny, także niemowlę, musi mieć własną kartę. Karta dziecka zgłoszonego do ubezpieczenia jako członek rodziny jest ważna do ukończenia 18 lat i obowiązuje razem z dokumentem tożsamości dziecka lub rodzica.

Co zrobić, gdy zgubię EKUZ za granicą?

Złóż w aplikacji mojeIKP wniosek o certyfikat zastępujący EKUZ. Certyfikat otrzymasz elektronicznie, możesz przesłać go placówce medycznej e-mailem, a NFZ może wydać go także wstecznie, na czas udzielonych świadczeń.